اکنون استان اردبیل دارای ۲۶ دفتر خدمات الکترونیک قضایی فعال است و مدیر تنها دفتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین استان اردبیل که از سال ۹۷ فعالیت خود را آغاز کرده است، معتقد است دفاتر علاوه بر تسهیل دسترسی مردم به امور قضایی باعث تسریع در دسترسی مقامات قضایی به پروندهها و در نتیجه کاهش اطاله دادرسی شده است اما در عین حال اعتقاد دارد که میتوان از ظرفیت دفاتر برای امور داوری نیز بهره برد.
«رقیه آزادی» در گفت و گو با خبرنگار روابط عمومی کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی اظهارداشت: دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در راستای اجرای سیاستهای کلی نظام که از سوی رهبر معظم انقلاب ابلاغ شد و برای استفاده از ظرفیت بخش خصوصی و توسعه فناوری در ارائه خدمات تاسیس شدند.
آزادی به نقاط قوت و دستاوردهای مثبت دفاتر خدمات الکترونیک قضایی اشاره کرد و افزود: این دفاتر از تردد مردم به دادگستریها کاسته است همچنین مکانیزه شدن دادخواستها دسترسی به فرایند دادرسی و اطلاع مردم از نحوه رسیدگیهای قضایی را تسهیل کرده است.
مدیر دفتر شماره «۹۷۳۰۴۰۱۲» در شهرستان سرعین اضافه کرد: علاوه بر تسهیل امور مردم، دسترسی مقامات قضایی نیز برای رسیدگی به پروندهها تسریع شده و در مجموع این عوامل موجب کاهش اطاله دادرسی شده است.
آزادی، درباره بیشترین مراجعه مردم به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین به شرایط خاص منطقه به لحاظ رونق گردشگری اشاره کرد و افزود: بیشترین ثبت دادخواستها حقوقی است و در وهله بعد موضوعات مربوط به ضرب و جرح و شکوائیهها قرار دارد.
مدیر تنها دفتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین درباره میانگین مراجعات روزانه به این دفتر گفت: به طور متوسط روزانه ۳۰ تا ۴۰ نفر به دفتر مراجعه و موفق به ثبت پرونده میشوند.
وی، درباره میزان استقبال مردم از نوبتگیری اینترنتی پیش از مراجعه حضوری اظهارداشت: متأسفانه از این خدمت که در میزان معطلی مردم بسیار موثر است، چندان استفاده نمیشود و شاید علت اصلی آن عدم آگاهی و اطلاع مردم یا چگونگی دسترسی به این خدمت باشد؛ حتی در صورت ثبت نوبت اینترنتی هم مراجعه در موعد مقرر صورت نمیگیرد.
آزادی با اشاره به اینکه شهرستان سرعین نخستین شهرستانی بود که در استان اردبیل به صورت آزمایشی ثبت پروندههای شوراهای حل اختلاف و شکوائیه را انجام داد، درباره اینکه آیا تعداد دفاتر در این شهرستان کافی است، افزود: سرعین شهرستانی کوچک است و تعداد مراجعه روزانه و تشکیل پروندهها، چندان زیاد نیست بنابراین نیازی به راهاندازی دفاتر دیگر در این منطقه احساس نمیشود.
آزادی در ادامه به مشکلاتی که دفتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین با آن روبروست، اشاره کرد و گفت: به دلیل اینکه بیشترین پروندههای قضایی مربوط به املاک است، مشکل عمده، نحوه محاسبه ارزش منطقه است؛ این موضوع چون محاسبات تخصصی ریاضی دارد در بیشتر موارد به درستی محاسبه نمیشود.
مدیر دفتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین در همین زمینه پیشنهاد کرد یک برنامه ویژه جهت نحوه محاسبه ارزش منطقه تهیه شود تا این مسئله با نظم، سامان یابد.
آزادی درباره ثبت دادخواستهای مردم در سامانه به مواردی اشاره کرد که در سامانه تعریف نشده است و در عین حال گفت که در این موارد کاربران مجبور هستند گزینه سایر دعاوی را انتخاب کنند و در همین رابطه به نظر میرسد نیاز به بازتعریف و بهروزرسانی عناوین دعاوی ضروری است.
وی در ادامه به قطعی سیستمها و وضعیت سامانه اشاره کرد و اظهارداشت: علاوه بر اینکه در هفته چند روز با مشکل قطعی سیستمها و کارتخوانها مواجه هستیم، مسئله دیگر بهروزرسانی سامانه است که این اقدام در طی روز و در ساعات کاری انجام میشود و این اقدام در حالی انجام میشود که حتی از قبل اعلام نمیشود.
آزادی با بیان اینکه قطعی سیستم و سامانهها عامل مهمی در ابراز نارضایتی مراجعان است، افزود: متاسفانه این موضوع انجام امور را با کندی مواجه میکند در حالی که دفتر نقشی در این زمینه ندارد اما باید پاسخگوی ارباب رجوعان باشد.
مدیر دفتر شماره «۹۷۳۰۴۰۱۲» در شهرستان سرعین درباره میزان درآمد و هزینههای دفاتر اظهارداشت: وضعیت دفاتر در مراکز استان با شهرستانها متفاوت است اما در مجموع میزان درآمد و سودآوری دفاتر باتوجه به هزینههای مربوط به اجارهبهای دفتر و امور جاری و پرسنلی چندان نیست.
آزادی درباره ارائه خدمات مشورت حقوقی به مراجعان در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی گفت: ارائه مشورت و راهنمایی به مراجعان از ابتدای فعالیت دفاتر همواره وجود داشته است اما این خدمت تنها در حد راهنمایی اولیه است؛ هرچند قرار است این نوع خدمترسانی به صورت تخصصی با سازوکار مشخص و تعرفه معین ارائه شود اما هنوز درباره چگونگی اجرای این طرح اعلام نظر نشده است.
مدیر دفتر خدمات الکترونیک قضایی در شهرستان سرعین با اشاره به ضرورت استفاده بیشتر از ظرفیت دفاتر به عنوان مراکزی دارای تخصص لازم در امور قضایی گفت: مدیران دفاتر با توجه به تجربه و بهرهمندی از تخصص میتوانند داوران خوبی برای حل و فصل امور قضایی باشند و چه بسا اکنون نیز در برخی موارد به صورت غیررسمی و دوستانه امور داوری را انجام میدهند تا امور به صلح و سازش ختم شود زیرا مورد وثوق مردم هستند.
آزادی درباره نقش کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی برای تسهیل در امور دفاتر و یکپارچه سازی خدمترسانی به مردم گفت: اخیرا نسخه «سخاپلاس» یا نسخه پشتیبان سامانه ثبت دادخواستها توسط کانون تهیه شده است که میتواند در خدمترسانی به مردم تحول ایجاد کند زیرا امکان ثبت دادخواستها به صورت آفلاین در این نسخه وجود دارد و با توجه به قطعی سیستمها موجب تسریع در ثبت دادخواستها میشود.
وی ضمن قدردانی از زحمات کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در ارائه امور رفاهی و بهروزرسانی آییننامهها، افزود: آییننامهها جدید و بهروز در اختیار مدیران دفاتر قرار میگیرد که خدمت بسیار مهمی است همچنین در حوزه تعاملی نیز ارتباط مناسبی برقرار است که جای تقدیر و قدردانی دارد.
شایان ذکر است، خانواده بزرگ کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی با شعار «دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، از مردم برای مردم» در حدود بیش از ۱۲۰۰ دفتر با نیروهای متعهد و متخصص در سراسر کشور، در تحقق «قوه قضاییه هوشمند در تراز انقلاب اسلامی» در همکاری با مرکز آمار و فناوری اطلاعات دستگاه قضایی، همواره مشغولِ خدمترسانی به عموم مردم شریف ایران اسلامی است.