پنجمین همایش نمایندگان استانی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی روز دوشنبه ششم اسفند ماه با حضور محمد کاظمی فرد رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، اعضای هیات مدیره کانون، قضات هیأت های بدوی رسیدگی به تخلفات و نمایندگان ۳۱ استان در تهران برگزار شد.
در این همایش نمایندگان استانها در چهار کارگروه فناوری اطلاعات، حفظ و تحکیم جایگاه امور دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، آموزش و پژوهش و رفاهی و پشتیبانی آراء و نظرات خود را مطرح کردند و جمعبندی و نتیجهگیری هر کارگروه توسط نمایندگان کارگروهها در بخش اختتامیه این همایش ارائه شد.
**ضرورت تدوین قانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی
«سید اسدالله حسینی» نماینده دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در خراسان جنوبی به عنوان نماینده کارگروه حفظ و تحکیم جایگاه امور دفاتر خدمات الکترونیک قضایی دفاتر گفت: استقلال رای قضات غالبا به آیین دادرسی کیفری تسری پیدا میکند و تسری استقلال رای ه قانون موجب اعمال سلیقه میشود و این اعمال سلیقه اطاله دادرسی را در پی دارد؛ و اطاله دادرسی حتی اگر به حق برسد موجب عدم رضایت مردم میگردد لذا به نظر میرسد که باید کمیتهای تحت عنوان وحدت رویه در بسیاری از نهادها و و کانونهای حقوقی قضایی کشور تشکیل شود.
وی افزود: این کمیته وحدت رویه میتواند متشکل از قضات، فرهیختگان و مدیران دفاتر خدمات الکترونیک قضایی باشد تا در مواردی که اختلاف سلیقه وجود دارد کمیته وحدت رویه نقش آفرینی داشته باشد.
نماینده کارگروه حفظ تحکیم جایگاه دفاتر اظهار کرد: اکنون جایگاه دفاتر خدمات الکترونیک قضایی به گونهای است که تغییر مدیریتها و معاونتها موجب تزلزل جایگاه دفاتر میگردد و حتی اگر تزلزلی وجود نداشته باشد باز هم بیم تزلزل میرود.
وی با اشاره به ضرورت تدوین قانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی افزود: در این راستا تشکیل کمیته پارلمانی در کنار کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی پیشنهاد میشود و به نظر از ضروریات است و این کمیته میتواند متشکل از فرهیختگان و مدیران صاحب قلم و سخن باشد که مرتبط با نمایندگان مجلس شورای اسلامی هستند.
حسینی ادامه داد: این کمیته میتواند در کنار مدیریت کانون و در کنار مدیریت مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه نقش آفرینی مثبت داشته باشد.
نماینده دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در خراسان جنوبی در ادامه به ایجاد نرمافزاری به منظور مدیریت کاربران اشاره کرد و افزود: این نرمافزار میتواند مجموع اقدامات کاربران را به صورت برخط و سیستمی رصد و پایش کند.
حسینی اضافه کرد: پیشنهاد دیگر این کمیته راهاندازی واحد تحقیق و توسعه به منظور آسیب شناسی و ارائه نظرات و آرایه رهگشا و کارگشا برای بهبود عملکرد و توسعه و تحکیم جایگاه دفاتر است.
وی به ضرورت آموزش و به روز رسانی اطلاعات مدیران تاکید کرد و افزود: در همه نهادهای حقوقی همه مدیران، کارشناسان و کاربران نیاز به آموزش دارند و دفاتر نیز از این امر مستثنی نیستند چرا که این مهم ضمن ارتقای کیفیت خدمات رضایتمندی مردم را نیز به دنبال خواهد داشت.
حسینی به ضرورت تمدید پروانههای فعالیت دفاتر تاکید کرد و در این باره گفت: باید به این مهم توجه شود زیرا در صورتی که تخلفی رخ دهد به لحاظ حقوقی باید قابل پیگرد باشد.
نماینده کارگروه تحکیم جایگاه دفاتر، نرمافزار دفاتر، عریضه نویسی، خدمات نیمه حضوری و خدمات مشاوره حقوقی را انتظار به حق مدیران دفاتر دانست و بر لزوم شفافیت و پیگیری عاجل این موارد تاکید کرد.
** لزوم نظارت کامل مدیران دفاتر بر عملکرد کاربران
«امیر فاضلی» سرپرست نماینده استانی استان کردستان و نماینده کارگروه فناوری اطلاعات درباره نتایج هماندیشی مدیران دفاتر خدمات الکترونیک قضایی گفت: از سال ۹۸ تاکنون برگشتیهای زیادی از طریق محاکم در کارتابل مدیران دفاتر وجود دارد که گفته میشود این برگشتیها رسوبات شعبات است و این امر موجب سردرگمی مدیران دفاتر شده است.
وی با اشاره به اجرای طرح رتبهبندی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، ادامه داد: این موضوع ممکن است در رتبهبندی دفاتر برای مدیر دفتر نمره منفی محسوب شود؛ از این رو درخواست داریم تا با امکان حذف این برگشتیها و از طریق دسترسی که مرکز آمار در اختیار مدیران دفاتر قرار میدهد؛ موضوع پیگیری و حل و فصل شود.
فاضلی به تعدد سامانهها و سردرگمی مدیران اشاره کرد و افزود: اکنون جستجوی شکایات، لوایح و دادخواستها به سهولت انجام نمیشود و اگر مرکز آمار در این زمینه تدبیری داشته باشد دسترسی ارباب رجوع به این موارد راحتتر خواهد بود و شاید بتوان از طریق کد ملی این موضوع را پیگیری کرد.
نماینده کارگروه فناوری اطلاعات اظهار داشت: کاربرانی که در زندانها فعالیت دارند نمیتوانند ثنای فرد زندانی را ویرایش کنند یا برای وی ثبت ثنا داشته باشند و زمانی که قرار است درخواست اعسار ثبت شود و نیاز به تنظیم استشهاد الکترونیک است لازم است تا برای فرد متقاضی کد به گوشی تلفن همراه او ارسال شود؛ در حالی که زندانی تلفن همراه ندارد بنابراین لازم است تا در این زمینه نیز تدابیر لازم اندیشیده شود.
وی به قطعیهای مکرر برق اشاره کرد و گفت: این قطعیها موجب نارضایتی مردم شده است و راهکار پیشنهادی این است که در صورت امکان مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه و یا کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی از طریق انعقاد قرارداد با شرکتهای متولی به دفاتر در تهیه موتور برق و دریافت تسهیلات در این زمینه کمک کنند چرا که این قطعیها حتماً در تابستان نیز ادامه خواهد داشت.
فاضلی با بیان اینکه اکنون نظارت مدیران دفاتر بر عملکرد کاربران کامل نیست، افزود: این نظارت باید هدفمند باشد و به عنوان مثال اگر در خارج از ساعت اداری کاربر برای ثبت یا ویرایش ثنا اقدام کرد سیستم با ارسال پیامک مدیر دفتر را مطلع سازد.
نماینده کارگروه فناوری اطلاعات یکی از مشکلات دفاتر را سیستم اتوماسیون اداری برشمرد و در این رابطه اعلام کرد که اکنون بسیاری از مدیران دفاتر اتوماسیون اداری را چک نمیکنند و این در حالی است که ممکن است برخی از مدیران محکومیت انتظامی یافته باشند که از طریق اتوماسیون برای آنها ابلاغ شده چون سیستم را ندیدهاند این محکومیتها قطعیت پیدا میکند بنابراین پیشنهاد میشود تا با ارسال پیامک به مدیران آنها را از امور اتوماسیون مطلع سازیم.
فاضلی به راهاندازی مرحله دوم سامانه تنظیم اشاره کرد و افزود: این سامانه در شهرهای بزرگ موثر واقع میشود اما در شهرهای کوچک بسیاری از مراجعان از آگاهی کافی و اطلاعات لازم برخوردار نیستند و پیش از مراجعه حضوری به دفتر نوبت اینترنتی دریافت نمیکنند ممکن است باعث تداخل در خدمترسانی شود بنابراین باید در این زمینه نیز تدابیر لازم اندیشیده شود.
**ضرورت توجه به آموزش و پژوهش در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی برای سه گروه مدیران، کاربران و آحاد جامعه
«حمید امینی ناغانی» نماینده دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در استان چهارمحال و بختیاری و نماینده کارگروه آموزش و پژوهش گفت: اگر آموزش و پژوهش با رویکرد علمی صورت بگیرد قطعاً کیفیت را ارتقا خواهد بخشید و حتی در فرایند قضایی نیز موجب کاهش اطاله دادرسی و ارتقای رضایت مردم را در پی خواهد داشت.
وی خاطرنشان کرد: اگر دفاتر خدمات الکترونیک قضایی دارای مدیران و کاربران متخصص و با دانش باشد، قطعا در نحوه خدمترسانی آنها تاثیرگذار خواهد بود.
ناغانی با اشاره به هوشمندسازی و هوش مصنوعی افزود: این موارد بر نحوه خدمترسانی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی تاثیرگذار است و باید کاربران در این زمینه آگاهی و اطلاعات لازم را داشته باشند تا بتوانیم از فناوری به نحو احسن استفاده کنیم.
وی با بیان اینکه در زمینه آموزش با سه گروه مدیران، کاربران و عموم جامعه روبرو هستیم، توضیح داد: البته آموزش مدیران و کاربران در دو سطح عمومی و تخصصی مطرح است و صرفاً نباید به موضوعات تخصصی توجه شود بلکه باید مسائلی در رابطه با فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی و حتی سبک زندگی نیز مورد توجه قرار گیرد.
نماینده کارگروه آموزش و پژوهش اضافه کرد: آموزش آحاد جامعه نیز از سه طریق رسانهها، فضای مجازی و مطبوعات قابل پیگیری و اجراست.
وی عدم شناخت مردم از نحوه فعالیت دفاتر را یکی از مشکلات دفاتر دانست و افزود: میتوان با تولید فیلم، کلیپ، سریال و حضور موثر در رسانهها نقش کلیدی دفاتر را به جامعه معرفی کرد.
ناغانی با بیان اینکه از ابزارها و روشهای مختلف اطلاع رسانی و آموزشی باید در جهت ارتقای سطح دانش و آگاهی اقدام کرد، افزود: نکته قابل توجه این است که این آموزشها باید مستمر و مداوم باشد.
نماینده کارگروه آموزش و پژوهش ابراز امیدواری کرد که دورههای آموزشی و کارگاهها برای مدیران و کاربران تداوم داشته باشد همچنین آزمون دستیاری نیز با قوت برگزار شود.
ناغانی در رابطه با ضرورت پژوهش در امور دفاتر اظهار داشت: دفاتر دارای مشکلات و چالشهای زیادی هستند که میتوان بر اساس پژوهش این مشکلات را آسیبشناسی کرد.
وی ادامه داد: شناسایی علل روانشناختی نارضایتی یا رضایتمندی ارباب رجوع، چالشهای مربوط به امنیت شغلی مدیران و کاربران دفاتر، شناسایی راه حلهای افزایش خدمات دفاتر و بررسی پیشنهادات از جمله موضوعات پژوهشی برای حل مشکلات دفاتر محسوب میشود.
نماینده کارگروه آموزش و پژوهش بر لزوم استقرار وحدت آموزش و پژوهش در کانون اشاره کرد و گفت: برای سرعت بخشیدن به این مهم پیشنهاد میشود واحد آموزش به واحد آموزش و پژوهش تغییر یابد همچنین نیروی متخصص پژوهشی نیز در این واحد مشغول به فعالیت شود همچنین کارگروه پژوهشی جهت تحقیق و بررسی چالشها مبتنی بر دانش و علم با حضور مدیران تشکیل شود همچنین در هر استان یک رابط برای حوزه آموزش و پژوهش تعیین شود.
ناغانی خاطر نشان کرد: به منظور اهمیت بیشتر به موضوع آموزش و پژوهش باید بودجه مشخصی برای این مهم تخصیص یابد.
نماینده کارگروه آموزش و پژوهش به حمایت کانون از پایان نامههای دانشجویی نیز اشاره کرد و افزود: میتوان انجام پروژههای دانشگاهی با موضوع حل چالشهای دفاتر را نیز مد نظر قرار داد.
وی ضرورت قرارداد با موسسات و مراکز آموزش عالی برای گذراندن دورههای کارورزی و کارآموزی در دفاتر خدمات الکترونیک قضایی را پیشنهاد کرد.
**پیشنهاداتی برای ارتقای امور رفاهی مدیران و کاربران دفاتر
«مجتبی اسلامینژاد» نماینده دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در استان خراسان رضوی و نماینده کارگروه رفاهی و پشتیبانی گفت: بخشنامههای موجود در برخی موارد قاطعانه نیست به عنوان نمونه در رابطه با تعطیلات غیررسمی درخواست داریم تا این موضوع پیگیری شود زیرا تعطیلات روند خدمترسانی را تحت تاثیر قرار داده و تعدد و چندگانگی در این حوزه موجب سردرگمی مردم شده است؛ از اینرو پیشنهاد میشود با صدور بخشنامه قاطع همه دفاتر سراسر کشور در این شرایط دایر باشند.
وی با بیان اینکه تعطیلات رسمی حدوداً ۷۷ روز در سال است افزود: اکنون با تعطیلات موجود حدود سه ماه از سال تعطیل هستیم که این موضوع معیشت و اقتصاد دفاتر را با مشکل روبرو میکند و در حالی است که علی رغم اینکه ممکن است هیچ درآمدی نداشته باشند اما هزینهها همچنان وجود دارد.
اسلامینژاد اضافه کرد: تعطیلات در استانهای مختلف روند خدمترسانی را مختل کرده و برای مردم هم مشکلاتی را در پی داشته است از اینرو تقاضای دفاتر این است که بخشنامهای سراسری برای تداوم و استمرار خدمترسانی ابلاغ شود.
نماینده کارگروه امور رفاهی و پشتیبانی در ادامه به قطعیهای مکرر برق و تاثیر آن بر روند خدمت رسانی در دفاتر اشاره کرد و گفت: در این زمینه نیز باید تدبیری اندیشیده شود.
وی خاطرنشان کرد: این مسائل امور رفاهی غیرمالی است که باعث استرس و نگرانی مدیران شده و بهداشت روانی مدیران را به مخاطره انداخته است و بر کیفیت ارائه خدمات در دفاتر تاثیر دارد.
اسلامی نژاد موضوع دیگر را پیگیری معافیتدفاتر خدمات الکترونیک قضایی از پرداخت عوارض شهرداریها عنوان کرد و افزود: این مهم نیز درخواست مدیران دفاتر است و همانگونه که معافیت دفاتر از ارزش افزوده محقق شد انتظار میرود دفاتر از پرداخت عوارض شهرداری نیز معاف شوند.
نماینده کارگروه امور رفاهی و پشتیبانی با اشاره به اختلالات سامانه گفت: این مشکلات نیز امنیت و سلامت مدیران و کاربران دفاتر را تحت تاثیر قرار داده است.
وی، پاک شدن محکومیتها پس از مدتی از سوابق مدیران همچنین موافقت با انتقالی مدیران را از دیگر امور مرتبط با امور رفاهی مدیران در حوزههای غیرمالی برشمرد.
اسلامی نژاد در ادامه به امور رفاهی و پشتیبانی مالی اشاره کرد و در این رابطه درخواست بیمه تکمیلی تمام و کمال برای همه مدیران و کاربران را خواستار شد و البته توضیح داد که کاربران مورد تایید و منتخب مدیران بتوانند از یمه تکمیلی بهرهمند شوند.
وی با بیان اینکه هر یک از مدیران دفاتر در صورت امکان دارای پرونده پزشکی در کانون باشند؛ ادامه داد: همچنین انعقاد قرارداد با بیمهای که دارای تعدد شعب و خدمات بالاتر هستند نیز از دیگر خواستههای مدیران دفاتر خدمات الکترونیک قضایی است.
نماینده کارگروه امور رفاهی و پشتیبانی گفت: اگر سلامت مدیر دفتری به واسطه فشارها و استرسهای ناشی از کار مورد خدشه و آسیب قرار گرفت همچنین در صورت فوت مدیر دفتر، امکان انتقال مدیریت و امتیاز دفتر به وراث آنها نیز با تدابیر اتخاذ شده فراهم شود.
وی افزایش ارقام و اعداد تسهیلات بانکی را از دیگر خواستههای مدیران دفاتر خدمات الکترونیک قضایی برشمرد و تسریع در پرداخت وامهای درخواستی را از بانکهای عامل خواستار شد.
اسلامی نژاد، افزایش تعداد هتلهای طرف قرارداد، افزایش میزان شارژ کارتهای حکمت، جبران بخشی از ضرر و زیان ناشی از تعطیلات پی در پی دفاتر توسط کانون همچنین امکان واریز نقدی هدایای فناورانه به کارت مدیران دفاتر را از دیگر پیشنهادات کارگروه امور رفاهی و پشتیبانی عنوان کرد.
نماینده کارگروه امور رفاهی و پشتیبانی همچنین پیشنهاد برگزاری مسابقات ورزشی استانی و کشوری به منظور تقویت روحیه مشارکتی و افزایش نشاط جمعی را پیشنهاد کرد.
شایان ذکر است، خانواده بزرگ کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی با شعار «دفاتر خدمات الکترونیک قضایی، از مردم برای مردم» در قالب بیش از ۱۳۰۰ دفتر با نیروهای متعهد و متخصص در سراسر کشور، در تحقق «قوه قضائیه هوشمند در تراز انقلاب اسلامی» در همکاری با مرکز آمار و فناوری اطلاعات دستگاه قضایی، همواره مشغولِ خدمترسانی به عموم مردم شریف ایران اسلامی است.
